Văn Miếu – Quốc Tử Giám là ngôi trường Đại học đầu tiên ở nước ta – nơi lưu giữ những dấu ấn về văn hóa, lịch sử của Thủ đô nghìn năm văn hiến. Hiện nay, khu di tích này trở thành điểm đến du lịch hấp dẫn, thu hút du khách trong và ngoài nước đến tham quan. Tại đây đã đào tạo ra rất nhiều thế hệ hiền tài cho đất nước. Văn Miếu thờ 3 vị vua anh minh của dân tộc: Lý Thánh Tông, Lý Nhân Tông và Lê Thánh Tông.
Khu di tích là “tấm gương” phản chiếu tinh thần hiếu học, coi trọng người tài và truyền thống hiếu học của dân tộc ta. Văn Miếu – Quốc Tử Giám là di tích Nho học nổi tiếng, tiêu biểu, có giá trị lớn về nghệ thuật - thẩm mỹ - kiến trúc. Khi ghé thăm nơi đây, bạn sẽ được chiêm ngưỡng nhiều tư liệu, hiện vật quý giá. Đặc biệt là 82 tấm bia tiến sĩ - hiện vật từng được UNESCO công nhận là “Di sản tư liệu thế giới”.
Hiện nay, Văn Miếu – Quốc Tử Giám trở thành điểm du lịch văn hóa vô cùng thú vị. Với những giá trị văn hóa, lịch sử, năm 1962, nơi đây đã được xếp hạng là Di tích quốc gia. Quá trình hình thành và phát triển của Văn Miếu: - Năm 1070, Văn Miếu được xây dựng dưới thời vua Lý Thánh Tông. Ban đầu, đây là nơi thờ Tứ phối, Khổng Tử, Chu Công. - Năm 1076, vua Lý Nhân Tông xây thêm Quốc Tử Giám ở ngay cạnh, là nơi để dạy học cho con vua cùng các gia đình quý tộc. - Đến thời vua Trần Thái Tông, nơi đây được đổi tên thành Quốc học viện, nhận dạy cả con cái thường dân có tài hoa xuất chúng. - Sang thời vua Lê Thánh Tông, tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám bắt đầu dựng bia của những người đỗ tiến sĩ. - Tới triều Nguyễn, Quốc Tử Giám được thành lập thêm tại Huế. Văn Miếu được sửa sang và sau đổi tên thành Văn Miếu Hà Nội. - Năm 1947, thực dân Pháp nã đại bác, làm đổ sập căn nhà, còn lại nền cùng 4 nghiên đá, hai cột.
Quần thể di tích này rộng khoảng 54.331m2, bao gồm nhiều công trình đa dạng như: Hồ Văn, Văn Miếu, Quốc Tử Giám, vườn Giám, Khuê Văn Các… Bao bọc quanh khuôn viên là các bức gạch vồ nhuốm màu thời gian. Bao phủ Văn Miếu là nét kiến trúc cung đình đầu triều Nguyễn. Các khu chủ thể có bố cục đăng đối từng khu, từng lớp theo trục Bắc - Nam truyền thống. Văn Miếu – Quốc Tử Giám thuộc hệ thống các Di tích Quốc gia đặc biệt của Việt Nam. Với bề dày lịch sử - văn hóa, khu di tích là điểm đến hấp dẫn với nhiều tọa độ tham quan.
Vị trí : số 58 phố Văn Miếu, quận Đống Đa, Hà Nội.
