Theo các tài liệu khoa học đã công bố, động Ngườm Ngao được phát hiện năm 1921, là hang động đá vôi được hình thành khoảng 400 triệu năm về trước, có tổng chiều dài khoảng 3 km. Hang động có vẻ đẹp kỳ thú này ẩn mình trong một ngọn núi hùng vỹ ở Cao Bằng. Do được phát hiện muộn và đưa vào du lịch chưa lâu nên hang động này vẫn giữ nguyên vẹn vẻ đẹp hoang sơ và độc đáo.
Năm 1996, động Ngườm Ngao bắt đầu được tỉnh Cao Bằng đưa vào khai thác du lịch. Đến năm 1998, động Ngườm Ngao được công nhận là danh thắng quốc gia. Từ năm 1996 - 2023, khách du lịch chủ yếu tham quan ở cung đường bên trong động dài gần 1 km, với tổng thời gian đi bộ khoảng 40 - 50 phút.
Từ Ngườm Ngao theo nghĩa của tiếng Tày thì Ngườm có nghĩa là động, Ngao có nghĩa là Hổ. Ngườm Ngao tức là Động Hổ do lời truyền miệng kể lại rằng hồi xưa trong động có nhiều hổ sinh sống, chúng thường vào khu dân cư xung quanh bắt vật nuôi của nhân dân địa phương sau đó người dân đặt bẫy và đã bắt hết được hổ để người dân được sống an lành. Bên cạnh lời truyền miệng trên còn có một truyền thuyết khác là tên gọi Ngườm Ngao xuất phát từ việc nghe tiếng nước chảy trong động hòa vào nhau như tiếng hổ gầm. Những truyền thuyết ly kỳ kết hợp với Vẻ đẹp hoang sơ hoàn toàn do thiên nhiên tạo tác làm cho không gian động càng thêm cuốn hút.
Do hàm lượng can xi trong nước khác nhau nên nhũ đá ở động Ngườm Ngao có nhiều màu sắc tự nhiên khác nhau, chỗ thì có màu cát vàng, chỗ màu xám giống như những khối bạc. Không gian bên trong rộng lớn, đường đi bộ bằng phẳng và sở hữu hệ thống nhũ đá tự nhiên kỳ vĩ là những điểm cộng khiến khách du lịch khó có thể bỏ qua động Ngườm Ngao khi đến tỉnh Cao Bằng.
